Nöbetçi Eczaneler
Spor yapan çocuk ve ergenlerde beslenme alışkanlıkları, yalnızca sportif performansı değil, fiziksel ve psikososyal gelişimi de doğrudan etkiliyor. Özellikle ergenlik döneminde hızla değişen beden algısı ve kimlik arayışı, sosyal medyanın da etkisiyle gençleri yanlış beslenme alışkanlıklarına ve bilinçsiz takviye ürün kullanımına yöneltebiliyor. Uzmanlar ise bu konuda aileleri ve genç sporcuları uyarıyor.
Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı öğretim üyesi Tanyel Zübarioğlu, spor yapan çocuk ve gençlerin beslenmesinin yaş, büyüme dönemi, yapılan sporun türü ve bireysel gereksinimlere göre planlanması gerektiğini vurguluyor. Zübarioğlu’na göre beslenmenin temel hedefi, kısa vadeli performans artışı değil; sağlıklı büyüme, gelişme ve çocuğun potansiyelinin korunması olmalı.
“Her çocuk parmak izi kadar özgün”
Sporcu beslenmesinde önceliğin her zaman doğal ve dengeli beslenme olduğunu belirten Zübarioğlu, mevcut beslenme kılavuzlarının büyük bölümünün yetişkin sporcular için hazırlandığına dikkat çekiyor. Çocukların “küçük birer erişkin” gibi değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayan uzman, takviye kullanımının ancak hekim kontrolünde ve çocuğa özel koşullarda gündeme gelebileceğini söylüyor.
Protein tozu en yaygın tercih
Ergen sporcularda en sık kullanılan takviyelerin başında protein tozları geliyor. Zübarioğlu, protein ihtiyacının öncelikle doğal besin kaynaklarından karşılanması gerektiğini belirtiyor. Ancak vegan veya vejetaryen beslenen, ya da aşırı seçici olup yoğun antrenman yapan bazı çocuklarda sınırlı durumlarda protein desteğinin düşünülebileceğini ifade ediyor.
Spor içeceği ile enerji içeceği karıştırılmamalı
Kafein ve kreatin gibi maddelerin çocuklarda kullanımına dair bilimsel verilerin sınırlı olduğunu hatırlatan Zübarioğlu, bu ürünlerin rutin olarak önerilmediğini söylüyor. Spor içeceklerinin ise enerji içecekleriyle karıştırılmaması gerektiğine dikkat çekiyor. Bir saatten kısa süren egzersizlerde yalnızca suyun yeterli olduğunu, sporcu içeceklerinin ancak uzun ve yoğun antrenmanlarda, belirli koşullarda kullanılabileceğini belirtiyor.
Kontrolsüz kullanım ciddi sonuçlar doğurabilir
Uzmanlara göre çocuk sporcular, takviye ürünleri çoğunlukla sosyal medya, spor salonları ve kas gelişimini idealize eden örnekler üzerinden tanıyor. Denetimsiz ve yanlış kullanılan ürünlerin; böbrek fonksiyon bozuklukları, hormonal sorunlar, sindirim sistemi problemleri ve “enerji eksikliği sendromu” gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceği vurgulanıyor. Bu nedenle ailelerin ve antrenörlerin bilinçli olması, çocukların takviye ürünlere yönelmeden önce mutlaka sağlık profesyonellerine danışması gerektiği ifade ediliyor.