Mikroplastikler İnsan Kemiğine Kadar Ulaştı
Bilim dünyası, görünmez bir tehlikenin sınırlarını bir kez daha sorguluyor. Osteoporosis International dergisinde yayımlanan yeni bir derleme araştırma, mikroplastiklerin ve daha küçük kardeşleri nanoplastiklerin insan kemik dokusuna kadar sızdığını ortaya koydu. Bu bulgu, kemiklerin büyüme ve onarım mekanizmalarını ciddi şekilde etkileyebilir.
Kemik Dokusunda İstenmeyen Misafir
Mikroplastikler, 5 milimetreden küçük plastik parçacıkları olarak tanımlanıyor. Çoğu, daha büyük plastiklerin çevrede parçalanması veya petrol endüstrisi kaynaklı üretimden ortaya çıkıyor. Araştırmada, 62 farklı bilimsel çalışma incelendi. Sonuçlar, bu parçacıkların kemik dokusunun iç bölgelerine — hatta kemik iliğine — yerleşebildiğini gösteriyor.
Brezilya’daki Campinas Eyalet Üniversitesi’nden Rodrigo Bueno de Oliveira, “Bu parçacıklar kemik metabolizmasını bozabilir ve uzun vadede kemik kalitesini düşürebilir” uyarısında bulunuyor.
Hücrelere Doğrudan Etki
Mikroplastiklerin, kemik yapımında kritik rol oynayan osteoklast ve diğer hücrelerin işlevini değiştirdiği bildiriliyor. Laboratuvar deneylerinde:
- Hücrelerin yaşam süresi ve aktivitelerinde azalma,
- Hücre yaşlanmasının hızlanması,
- Kemik yapımı için gerekli dönüşüm süreçlerinin bozulması,
- İltihap oluşumunun tetiklenmesi tespit edildi.
Hayvan deneyleri, bu süreçlerin kemik büyümesinde yavaşlamaya neden olduğunu doğruluyor. İnsan üzerinde etkiler tam olarak bilinmese de dünya genelinde artan osteoporoz vakalarıyla bağlantı olabileceği düşünülüyor.
Küresel Plastik Krizi
Her yıl yaklaşık 400 milyon ton plastik üretiliyor. Bu üretim, 1,8 milyar ton sera gazı salınımına katkıda bulunuyor ve hem ekosistem hem de insan sağlığı için ciddi riskler yaratıyor.
Korunma Yolları
Bilim insanları, kesin mekanizmalar netleşene kadar günlük hayatta plastik maruziyetini azaltmayı öneriyor:
- İleri seviye filtre sistemleriyle içme suyunu arıtmak,
- Tek kullanımlık plastik şişe tüketimini sınırlamak,
- Sentetik kumaşlar yerine pamuk veya yün tercih etmek.
Bu adımlar, hem mikroplastiklerin vücuda doğrudan girişini azalttı hem de plastik üretim döngüsünü yavaşlatarak çevreye katkı sağladı.

