Erzurum’da uzman hemşire ve mühendislerin ortak çalışmasıyla geliştirilen, yoğun bakımda oksijen tedavisi gören hastaların uyanık kalmasını sağlamayı amaçlayan “Nefes Al Nefes Ver Komutlu Uyarıcı Maske ve Vibrasyon Yeleği Projesi”, Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tıbbi cihaz kategorisinde tescillendi.
Atatürk Üniversitesi Araştırma Hastanesi Göğüs Hastalıkları Yoğun Bakım Ünitesi’nde görevli hemşire Gamze Koç’un üç yıl önce ortaya koyduğu fikir, mühendislik fakültesi akademisyenleriyle projeye dönüştürüldü. Yazılım, donanım ve algoritma çalışmalarını yürüten ekipte Doç. Dr. Yasemin Gültepe, Doç. Dr. Metin Yağanoğlu, Dr. Öğr. Üyesi Faruk Baturalp Günay ve Dr. Öğr. Üyesi Dilruba Geyikoğlu yer aldı.
“Cihaz prototip aşamasında”
Proje yürütücüsü Doç. Dr. Yasemin Gültepe, cihazın elektronik ve yazılımsal altyapısının bir yılda tamamlandığını belirterek, “Şu an prototip aşamasındayız. Elle tutulabilir, kullanılabilir hale gelmesi için Sağlık Bakanlığı ile proje yürütme hazırlıkları tamamlanmak üzere” ifadelerini kullandı.
“Sesli komut yetmezse titreşim devreye girecek”
Projenin temel amacı, oksijen tedavisi sırasında uyuyarak tedaviye tam yanıt veremeyen hastaların, sesli ve tensel uyarılarla uyanık kalmasını sağlamak. Hemşire Gamze Koç, “Maske üzerinden verilen ‘nefes al, nefes ver’ sesli komutlarla hastalar uyanık tutuluyor. Ancak uyanmazlarsa titreşimli yelek devreye girerek tensel uyarı sağlıyor,” dedi.
Koç ayrıca, bu yöntemle hastaların enfeksiyon riskinin azaltılacağını, tedavi süresinin kısaltılacağını ve hemşirelerin iş yükünün önemli ölçüde hafifleyeceğini vurguladı.
“Veriler sensörlerle analiz ediliyor”
Projenin teknik detaylarını paylaşan Doç. Dr. Metin Yağanoğlu, cihazda kullanılan sensörlerin hastadan topladığı verileri mikro denetleyici sistemlere ve oradan bilgisayar ortamına aktardıklarını belirtti. Böylece hastanın solunum verileri analiz edilerek zamanında uyarı verilmesi sağlanıyor.
Elektrik-elektronik mühendisi Dr. Öğr. Üyesi Dilruba Geyikoğlu da, giyilebilir medikal teknoloji alanında geliştirilen bu cihazın çeşitli modüllerle daha da geliştirilebileceğini ifade etti.

