Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) 2025 yılı son çeyrek işgücü verileri, genç nüfusta kronikleşen sorunu bir kez daha ortaya koydu. İşgücü istatistiklerinde çalışma çağındaki genç nüfus 15-34 yaş aralığı olarak kabul edilirken, bu gruptaki toplam nüfus 24,1 milyon olarak açıklandı.
Bu nüfusun 6,5 milyonu ise ne eğitimde ne de istihdamda yer alıyor. Başka bir ifadeyle her 100 gençten 29’u “NENİ” kategorisinde bulunuyor.
Beş Yıldır Aynı Tablo
Son beş yılın verileri incelendiğinde NENİ oranının yüzde 28,6 ile yüzde 30,6 bandında seyrettiği görülüyor. Oranın yatay seyretmesi ilk bakışta kötüleşme olmadığı şeklinde yorumlanabilse de, kalıcı bir iyileşmenin sağlanamadığı gerçeği değişmiyor.
Uzmanlara göre asıl sorun, bu oranın aşağı çekilmesine yönelik yapısal adımların yetersiz kalması. Eğitim sistemi ile işgücü piyasası arasındaki uyumsuzluk, gençlerin mezuniyet sonrası iş bulmasını zorlaştırıyor.
Üniversite Mezunlarında Yüksek İşsizlik
TÜİK verilerine göre 2025’in son çeyreğinde 24 yaş altındaki üniversite mezunlarının yaklaşık yüzde 30’u işsiz. Bu yaş grubunda işsiz üniversite mezunu sayısı 378 bin olarak kaydedildi.
Cinsiyet dağılımında ise dikkat çekici bir fark bulunuyor. Erkeklerde işsizlik oranı yüzde 23,6 iken kadınlarda oran yüzde 33,8’e çıkıyor.
Üniversite mezuniyet yaşının ortalama 22 olduğu dikkate alındığında, mezuniyetten sonraki ilk iki yılda her üç gençten birinin iş bulamaması, genç işsizliğinin boyutunu gözler önüne seriyor.
Yapay Zeka ve Daralan İstihdam Alanı
Küresel ölçekte hızla gelişen yapay zeka teknolojileri de istihdam piyasasında dönüşümü hızlandırıyor. Uzmanlar, özellikle rutin işlerde istihdam alanlarının daralmasının NENİ oranlarını orta vadede artırabileceği uyarısında bulunuyor.
Türkiye’de ise yükseköğretimde niceliğin artmasına karşın nitelik tartışmaları sürüyor. Her yıl binlerce iletişim, iktisat, mühendislik ve öğretmenlik mezunu verilirken, bu mezunlara yönelik istihdam planlamasının yetersiz kaldığı ifade ediliyor.
“İş Var, Gençler Beğenmiyor” Tartışması
Genç işsizliğine ilişkin kamuoyunda sıkça dile getirilen “Çalışmak isteyene iş çok, gençler iş beğenmiyor” söylemi de tartışma konusu. Eğitim alanında yıllarını harcayan gençlerin, uzmanlık alanlarında çalışma talebinin doğal olduğu belirtiliyor.
Uzmanlara göre mesele yalnızca iş bulmak değil; nitelikli ve sürdürülebilir istihdam yaratılması. Aksi halde genç işsizliğinin ve NENİ oranlarının uzun süre gündemde kalmaya devam edeceği değerlendiriliyor.

