Nöbetçi Eczaneler
Hakan Fidan, çalışma ziyareti kapsamında bulunduğu Lizbon’da, Portekiz Dışişleri Bakanlığı Büyükelçiler Konferansı’na katılarak diplomatik misyon temsilcilerine hitap etti. Konuşmasında küresel güvenlik mimarisindeki dönüşüme dikkat çeken Fidan, Avrupa’nın güvenliğini başkalarına devretmesinin mümkün olmadığını vurguladı.
Türkiye ile Portekiz arasındaki diplomatik ilişkilerin tesisinin 100. yılının kutlandığını hatırlatan Fidan, bu çerçevede konferansta bulunmaktan duyduğu memnuniyeti dile getirdi. Günümüzde yaşananların birbirinden kopuk krizler olmadığını belirten Fidan, bunun tarihsel bir dönüşüm sürecinin sancıları olduğunu ifade etti. Küresel sistemin bu değişimi sağlıklı biçimde yönlendirecek güvencelerden yoksun olduğunu söyleyen Fidan, kaderci yaklaşımların reddedilmesi gerektiğinin altını çizdi.
“Avrupa aynı gemide”
Korumacılığın yükseldiğini, sert güç kullanımının arttığını ve barış ile savaş arasındaki çizginin giderek silikleştiğini kaydeden Fidan, tehditlerin artık klasik savaş alanlarıyla sınırlı olmadığını belirtti. Yapay zeka ve yeni teknolojilerin çatışmaların doğasını kökten değiştirdiğini söyleyen Fidan, teknolojiyi stratejik akılla birleştiren aktörlerin belirleyici üstünlük sağlayacağını dile getirdi.
Ukrayna’daki savaş ve ABD’nin değişen stratejik önceliklerinin Avrupa’yı daha fazla sorumluluk almaya zorladığını ifade eden Fidan, “Avrupalılar olarak hepimiz aynı gemideyiz. Kendi evimizin güvenliğini ve emniyetini sağlamak varoluşsal bir gerekliliktir. Kendi güvenliğimizi başkalarına devredemeyiz” değerlendirmesinde bulundu.
Gazze, Filistin ve bölgesel istikrarsızlık uyarısı
Gazze’nin bölgenin en derin yaralarından biri haline geldiğini belirten Fidan, ateşkesin ikinci aşamasına yaklaşılırken Türkiye’nin yönetişim ve yeniden imar süreçlerinde sorumluluk almaya hazır olduğunu vurguladı. Kalıcı barışın ancak egemen bir Filistin Devleti’nin kurulmasıyla mümkün olacağını söyleyen Fidan, uluslararası hukuk ihlallerinin Gazze ile sınırlı kalmadığını, Lübnan, Suriye ve İran’a kadar yayıldığını kaydetti.
Bakan Fidan, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hükümetinin Somaliland’ı tanımasına da değinerek, bu adımın bölge ülkelerinin toprak bütünlüğünü zayıflatan ve istikrarsızlığı ihraç eden bir stratejinin yeni örneği olduğunu söyledi.
Suriye ve Avrupa’ya etkileri
Suriye’de yapıcı bir angajmanla istikrarın tesis edilebileceğine işaret eden Fidan, istikrarlı bir Suriye’nin yalnızca bölgesel barışa değil, sosyoekonomik toparlanmaya ve düzensiz göçün önlenmesine de katkı sağlayacağını vurguladı. Bunun aynı zamanda Avrupa için doğrudan fayda anlamına geldiğini belirtti.
Avrupa Birliği’nin, üyesi olmayan NATO müttefikleriyle işbirliğine yönelik resmi taahhütlerine rağmen Türkiye’nin uzun süredir AB’nin güvenlik ve savunma mekanizmalarının dışında tutulduğunu ifade eden Fidan, bu durumun bazı üye ülkelerin dar ulusal çıkarlarından kaynaklandığını söyledi. Türkiye’nin demografik dinamizmi, ekonomik potansiyeli ve güvenlik kapasitesiyle Avrupa’nın ihtiyaç duyduğu başarı hikâyesini hızlandırabilecek kilit bir aktör olduğuna dikkat çekti.