Lübnan Başbakan Yardımcısı Tarık Mitri, ülkesindeki Suriyeli tutuklular dosyasında yakın zamanda ilerleme sağlanmasını beklediklerini belirterek, bu süreci Suriye ile işbirliğini genişletme açısından kritik bir fırsat olarak değerlendirdiklerini söyledi. Mitri, Beşşar Esed rejiminin devrilmesinin ardından söz konusu dosyanın Beyrut-Şam ilişkilerinde daha da önem kazandığını dile getirdi.
Lübnan cezaevlerinde bulunan Suriyeli tutukluların büyük bölümünü, 2011 sonrası iç savaş döneminde gözaltına alınan kişiler oluşturuyor. Bu tutuklamaların çoğu, Esed rejimine karşı muhalif gruplara destek verildiği iddialarına dayanıyor. Yıllardır sonuçlanmayan dosyalar, rejimin yıkılmasının ardından iki ülke arasında hem adli hem de siyasi temasların öncelikli başlıkları arasına girdi.
Ateşkes Komitesi ve İsrail Gündemi
Mitri, Lübnan ile İsrail arasında Kasım 2024’te varılan ateşkes kapsamında kurulan Ateşkesi Denetleme Komitesi’nin toplantıları öncesinde AA muhabirine değerlendirmelerde bulundu. ABD ve Avrupa’nın yoğun baskısıyla yeniden toplanan komiteden beklentilerinin yüksek olduğunu ifade eden Mitri, uluslararası toplumun Lübnan ordusunun güneyde, özellikle Litani Nehri’nin güneyinde görevlerini eksiksiz yerine getirdiğini kabul etmesini istediklerini söyledi.
Bir diğer hedeflerinin ise İsrail’in ateşkes anlaşmasına uyması için Tel Aviv üzerinde siyasi ve diplomatik baskının artırılması olduğunu vurgulayan Mitri, saldırıların durmasının İsrail’in halen işgal ettiği tepelerden çekilmesine ve esirlerin teslim edilmesine zemin hazırlaması gerektiğini kaydetti. İsrail’in, ateşkes anlaşmasına rağmen Lübnan topraklarına yönelik saldırılarını sürdürdüğüne dikkat çekti.
İsrail tarafının ateşkes mekanizmasını ekonomik anlaşmalara dönüştürme yönündeki söylemlerini de eleştiren Mitri, bu yaklaşımı “saldırıların durdurulmasına yönelik sorumluluktan kaçma çabası” olarak nitelendirdi.
“Resmi Bir Saldırı Uyarısı Yok”
İsrail’in, Hizbullah’ın silahlarını teslim etmemesi halinde saldırılarını genişleteceği yönündeki iddialara da değinen Mitri, bu tür değerlendirmeleri varsayım olarak gördüklerini belirtti. “İsrail’in Lübnan’a saldırılarını genişletme niyetine dair bize ulaşan resmi bir uyarı yok, ordumuz üzerine düşeni yapıyor” diyen Mitri, bazı yabancı temsilcilerin sadece endişelerini dile getirdiğini ifade etti.
Suriye ile Yeni Dönem
Esed rejiminin 8 Aralık 2024’te devrilmesinin ardından yeni Suriye yönetimiyle temasların sürdüğünü aktaran Mitri, Suriyeli tutuklular dosyasında güçlü bir siyasi irade bulunduğunu ve görüşmelerin “kardeşçe bir zeminde” yürütüldüğünü söyledi. Lübnan’ın, tutukluların Suriye’ye iadesini de kapsayan bir adli işbirliği anlaşması hazırlığında olduğunu kaydetti.
İki ülke arasındaki sınır hattına ilişkin öncelikleri de paylaşan Mitri, “Şu aşamada önceliğimiz Suriye ile sınırımızın kontrol altına alınması; ardından kara, sonra da deniz sınırlarının belirlenmesi” dedi.

