Çin’den ABD’ye Nadir Toprak Resti: “Tarife Savaşı İstemiyoruz, Ama Korkmuyoruz”

Çin, ABD Başkanı Donald Trump’ın yüzde 100 ek tarife tehdidine rağmen, nadir toprak elementleri ihracatına yönelik aldığı kontrol kararlarının yasal ve meşru olduğunu açıkladı.

Çin Ticaret Bakanlığı, söz konusu kontrol uygulamalarının silahların yayılmasını önleme ve uluslararası yükümlülükler çerçevesinde hayata geçirildiğini belirterek, “Tarife savaşı istemiyoruz, ama bundan da korkmuyoruz” mesajı verdi.

“İhracat Kontrolü Meşru Hakkımız”

Bakanlıktan yapılan açıklamada, ağır ve orta nadir toprak elementlerinin askeri kullanım potansiyeli taşıdığına dikkat çekilerek, Pekin’in ihracat üzerindeki kontrolünün “yasalar ve düzenlemeler çerçevesinde” uygulandığı ifade edildi.

Açıklamada, bu önlemlerin ihracat yasağı değil, kontrollü ve lisanslı satış süreci olduğu vurgulandı. Sivil amaçlı kullanımlar için gerekli kolaylıkların sağlanacağı kaydedildi.

ABD’ye “Çifte Standart” Eleştirisi

Çin, ABD’yi çifte standart uygulamakla suçlayarak, Washington yönetiminin uzun süredir “ulusal güvenlik” gerekçesiyle kendi ihracat kontrollerini istismar ettiğini belirtti.

Bakanlık, ABD’nin 3 bini aşkın ürünü kapsayan ihracat kontrol listesini, Çin’in yalnızca 900 ürün içeren kontrol listesiyle karşılaştırarak “asıl küresel tedarik zincirini bozan tarafın ABD olduğu” mesajını verdi.

Trump: “Çin Dünyayı Esir Alamaz”

ABD Başkanı Trump, sosyal medya paylaşımında Çin’in nadir toprak ihracatına sınırlama getirmesini sert sözlerle eleştirdi.

Trump, 1 Kasım itibarıyla Çin’e yüzde 100 ek gümrük tarifesi uygulanacağını ve kritik yazılım ihracatının da durdurulacağını açıkladı. Çin’in dünya üretim zincirini esir almak istediğini iddia ederek, bu adımı “sinsi ve düşmanca” olarak niteledi.

APEC Zirvesi Öncesi Kritik Hamle

Çin’in aldığı kararlar, bu ay sonunda Güney Kore’de düzenlenecek APEC Zirvesi öncesine denk geldi. Çin ve ABD liderlerinin zirvede yüz yüze görüşmesi beklenirken, Pekin’in nadir topraklara ilişkin ihracat kontrollerini sertleştirmesi dikkat çekti.

Çin, Eylül ayında duyurduğu yeni tedbirlerle, çıkarma, eritme, mıknatıs üretimi ve geri dönüşüm gibi alanları da kapsayan teknolojilerin ihracatına sınırlamalar getirmişti. Ayrıca, sivil-askeri çift kullanıma sahip tüm ürünlerde Ticaret Bakanlığı onayı zorunlu kılınmıştı.

Çin: Küresel Pazarda Hakim Güç

ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumu (USGS) verilerine göre, 2024’te dünya genelindeki 390 bin ton nadir toprak elementinin 270 bin tonu Çin’de üretildi. Çin, bu üretimle küresel arzın %69’unu karşılıyor, işleme kapasitesi ise %85’i aşıyor.

Çin daha önce de ABD’nin çip sektörü ve teknolojiye yönelik yaptırımlarına karşılık olarak, gal­yum, germanyum, tungsten, tellür, indiyum gibi kritik metallerin ihracatını kontrol altına almıştı.

Son olarak samaryum, gadolinyum, terbiyum, lütesyum, itriyum, skandiyum gibi 7 yeni nadir element de kontrol listesine eklenmişti.

Çin: Tarife Savaşı Dayatmalarla Yürütülemez

Çin Ticaret Bakanlığı açıklamasında, ABD’nin Madrid’deki son tarife müzakeresinden bu yana geçen 20 gün içinde yeni yaptırımlar ve kontrol listeleri yayımladığına dikkat çekilerek, şu ifadeler kullanıldı:

“Çin’i sürekli yüksek tarifelerle tehdit etmek doğru bir yaklaşım değildir. Tarife savaşı istemiyoruz ama bu tür tehditlerden de korkmayız.”