Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, İran’a yönelik Birleşmiş Milletler (BM) yaptırımlarının bu ayın sonunda yürürlüğe gireceğini açıkladı. Macron, İsrail’in Kanal 12 televizyonuna verdiği röportajda, Avrupa’nın İran’ın nükleer faaliyetlerine ilişkin tavrının net olduğunu vurguladı.
“Snapback Mekanizması Devreye Girecek”
Macron, 2015 yılında imzalanan nükleer anlaşmada yer alan ve anlaşmanın ihlali durumunda yaptırımları geri getirmeyi öngören “snapback” mekanizmasının hayata geçirileceğini söyledi. İngiltere, Fransa ve Almanya’nın ortak tutum aldığını belirten Macron, “İranlılardan aldığımız son haberler ciddi değil. Bu nedenle snapback’i aktif hale getireceğiz.” ifadelerini kullandı.
Avrupa’nın Kararı ve İran’ın Tepkisi
Avrupa ülkeleri, ABD’nin tek taraflı çekilmesinden sonra fiilen uygulanmayan mekanizmayı 28 Ağustos’ta işletme kararı almıştı. Ancak İran, Avrupalı tarafların bu konuda hukuki yetkisi olmadığını savunuyor. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, Avrupalı ülkelerin anlaşmadaki temel yükümlülüklerini ihlal ettiğini ve dolayısıyla böyle bir adım atmaya haklarının bulunmadığını belirtmişti.
Rusya ve Çin’den Destek Mesajı
Nükleer anlaşmanın diğer taraflarından Rusya ve Çin de, BM Güvenlik Konseyi’ne gönderdikleri ortak mektupta Avrupa ülkelerinin kararını “hukuken geçersiz” ve “mantıksız” olarak nitelendirmişti. Moskova ve Pekin, Tahran’ın yanında yer alarak snapback sürecine karşı çıktıklarını açıkça ortaya koydu.
Yaptırımlar İçin Geri Sayım
Avrupa ve İran arasında yapılan müzakerelerden sonuç alınamazken, sürecin son aşamasına gelindi. Eğer taraflar arasında yeni bir anlaşma sağlanmaz veya süre uzatılmazsa, snapback mekanizması 28 Eylül gece yarısı devreye girecek. Böylece İran’a yönelik BM yaptırımları otomatik olarak yeniden uygulanmaya başlanacak.
Bu gelişme, Orta Doğu’daki dengeleri yeniden şekillendirecek kritik bir adım olarak görülüyor. Avrupa’nın sert tavrı, Tahran’ın uluslararası arenadaki yalnızlığını daha da artırabilir.

