Nöbetçi Eczaneler
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Türk Dil Kurumu (TDK) tarafından halk oylamasıyla belirlenen “2025 Yılının Kelimesi/Kavramı”nın “dijital vicdan” olduğunu duyurdu. Yaklaşık 300 bin kişinin katıldığı oylama sürecinde dijital çağın insan ruhu üzerindeki etkisini sorgulayan bu güçlü kavram öne çıktı.
Bakan Ersoy, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “TDK tarafından halkın katılımıyla belirlenen 2025 yılının kelimesi ‘dijital vicdan’ oldu. Bu kavram, dijital çağda vicdanın yalnızca bir ‘tıklama’ya indirgenmesini düşündürücü bir şekilde tartışmaya açıyor. ‘Dijital vicdan’, bireysel ve toplumsal duyarlılıklarımıza ayna tutan güçlü bir kavramdır,” ifadelerini kullandı.
Seçim Süreci ve Kavramın Gerekçesi
Bakanlıktan yapılan açıklamada ise sürecin detaylarına yer verildi. TDK ve Ankara Üniversitesi İletişim Araştırmaları ve Uygulama Merkezi (İLAUM) işbirliğiyle, alanında uzman 23 kişilik değerlendirme kurulu tarafından seçilen beş kavram halkın oyuna sunuldu. Bu kavramlar arasında “dijital vicdan”, “vicdani körlük”, “çorak”, “eylemsiz merhamet” ve “tek tipleşme” yer aldı.
Sonuçta “dijital vicdan” kavramı, hem toplumsal hem bireysel sorumluluğun dijital ortamdaki dönüşümünü anlatan yeni bir ihtiyaç olarak dikkat çekti.
Dijital Ortamda Vicdanın Yeni Yüzü
TDK tarafından yapılan açıklamada, “vicdan”ın, bireyin kendi davranışları hakkında yargıya varmasını sağlayan içsel bir duygu olduğu hatırlatıldı. Ancak dijitalleşen dünyada, bu duygu giderek yüzeyselleşiyor.
İnsanların gerçek hayatta üstlenmek istemedikleri sorumlulukları, sosyal medyada yaptıkları bir paylaşım ya da beğeni ile yerine getirdiklerini düşünmeleri, vicdan kavramının anlamını zayıflatıyor. Bu dijital temsiller, merhamet ve insaf duygularını sembolik bir görünürlüğe hapsediyor.
“Beğeni ile Rahatlayan Vicdan”
Açıklamada özellikle Gazze ve Doğu Türkistan gibi bölgelerde yaşanan insanlık dramlarının sosyal medya içerikleri üzerinden gösterilen tepkilerle sınırlı kalmasının, gerçek çözümlerin önüne geçtiği vurgulandı. Sosyal medyada içerik üretmek veya içeriklere beğeni vermek, kişide sahte bir vicdani rahatlama yaratarak, toplumsal ve bireysel sorumluluk bilincini zayıflatıyor.
“Dijital vicdan” kavramı, bu çarpıcı dönüşümü dilimize kazandırarak, çağımızın en önemli ahlaki meselelerinden birine ışık tutuyor.